دانش امام رضا علیه السلام

f01a411ba24bf657741a3c9ff4ad2a84_L

احاطه امام رضا علیه السلام بر گونه های علوم و معارف، از ویژگی های برجسته آن حضرت بود، به گونه ای که مورخان و راویان، یکصدا حضرت را در احکامِ دین، فلسفه، طب و دیگر دانش های آن روز، سرآمد روزگار می دانستند.

«عبدالسلام هروی» که ملازم و همراه امام رضا علیه السلام بود درباره فراوانی و گستردگی دانش آن حضرت می گوید: عالمتر از علی بن موسی الرضا علیه السلام ندیدم و هر عالمی که او را می دید همانند من [به بی نظیر بودن حضرتش] اقرار می کرد. [روزی] مأمون مجلسی آراست و به درخواست او شماری از عالمان دیگر ادیان و فقیهان شریعت و متکلمان در آن مجلس شرکت کردند او (امام رضا علیه السلام) همگان را مغلوب کرد و در نتیجه، همه آنان به فضل و برتری [دانش ]او و ناتوانی خویش زبان به اقرار گشودند.

 [او می گوید:] از او شنیدم که می گفت: در «روضه» (حرم پیامبر صلی اللّه علیه وآله) می نشستم و شهر مدینه آکنده از عالمان بود، اما هر گاه یکی از آنان در مسأله ای دچار مشکل [و سرگشتگی] می شد، همگان مرا حریف آن دانسته، مسأله را نزد من می فرستادند و من پاسخ آن را می دادم.

دانش سرشار و کامل حضرت رضا علیه السلام، او را سرآمد روزگار خود کرده بود و در سراسر گستره اسلامی تنها مرجعی بود که فقیهان و عالمان در هر موضوعی که با مشکل روبرو شده، در حل آن در می ماندند، آهنگ حضرتش می کردند.

«ابراهیم بن عباس» در توصیف حضرت رضا علیه السلام و دانش ژرف او می گوید: ] آن سان که من] دیدم هر گاه از [امام] رضا سؤالی شد [بدون استثنا] پاسخ می داد و کسی را ندیدم که همانند او از آنچه در زمان های گذشته بوده (رخ داده) تا به امروز آگاه و مطلع باشد. مأمون او را با پرسش های گوناگون و درباره هر چیزی می آزمود و او (امام) پاسخی کامل و دقیق می داد. (عیون اخبار الرضا، ج ۲، ص ۱۸۰)

مأمون نیز در توصیف دانش امام علیه السلام می گوید: بر روی گستره این خاکدان کسی را نمی شناسم که از این مرد (امام رضا علیه السلام) عالمتر باشد. (الارشاد، ج ۲، ص ۲۶۱)